Ihtisab.
Twee mensen wachten op het moment dat de salaat (het gebed) begint. Ze hebben beiden woedhoe (rituele wassing) gedaan en ze zijn klaar om te bidden. De adhan (oproep tot het gebed) gaat en ze haasten zich beiden naar hun gebedskleed. Maar er is één verschil…
De een wacht ongeduldig op het gebed omdat hij geen minuut van de voetbalwedstrijd wil missen die helaas net op dezelfde tijd als het Maghrib-gebed (avondgebed) plaats vindt. En de ander wil op tijd bidden omdat hij het gebed als een afspraak met Allah ziet, in de wetenschap dat Allah van ons wil dat wij het gebed (en de voorwaarden) respecteren.
Ihtisab – waarom bid je?
Waarom doe je wat je doet?
Velen van ons vallen op verschillende momenten in ons leven onder één van de twee categorieën. Maar het voorbeeld belicht de noodzaak om te checken en nogmaals te checken: waarom doe ik wat ik doe? We moeten onszelf kritisch bevragen: doe ik dit bewust omdat ik Allah’s beloning en tevredenheid zoek, of doe ik dit simpelweg uit gewoonte?
De profeet Mohammed vrede zij met hem heeft gezegd; “Als iemand in de Ramadan vast met geloof en ihtisab, zullen zijn voorgaande zonden vergeven worden.” (Boechari)
Wat is ihtisab?
Maar wat is nu eigenlijk ihtisab? Wat betekent dat?
‘Ihtisab is de beloning zoeken van Allah. Hoe meer deugden je inzet in de hoop en met de intentie om beloond te worden, hoe hoger de beloning zal zijn. Dit betekent dat elke daad die je verricht – of het nu een daad van aanbidding is of een andere goede daad voor de medemens – waarbij je hoopt op Allah’s beloning, beloond zal worden op basis van jouw oprechtheid.’ (uit: Mini Treats, Al Huda Sisters Publications)
Imam Omar Suleiman
Imam Omar Suleiman legt het als volgt uit: “Als je problemen hebt of je hebt met een beproeving te maken, is er een niveau van geduld dat je nodig hebt, of je het nu leuk vindt of niet. Dit geduld kan beloond worden of niet, het hangt van jouw gedrag af. Maar als jij geduld kan opbrengen omdat je de beloning van Allah verwacht, dan wordt dit geduld ihtisab.”
Ihtisab in de Ramadan
Ihtisab is dus dat je hoopt en rekent op de beloning van Allah. Hoe meer beloningen je opzoekt, hoe meer je beloond zult worden, inshAllah! En er is geen betere tijd om onze intentie te vernieuwen met betrekking tot ons vasten, ons gebed en voor alle andere zaken – dan Ramadan, de beste maand van alle maanden.
Maar waarom is het zo belangrijk om deze boodschap juist in de Ramadan te horen? Dat is natuurlijk vanwege de eerder genoemde hadith. Je zonden worden vergeven als jij vast mét geloof én in de hoop op beloning.
We weten allemaal wat geloof is, maar wat maakt ihtisab nu zo bijzonder? Omar Suleiman legt het uit: “Het komt hier op neer: als jij werkelijk vergiffenis zoekt van Allah, dan moet dit blijken uit jouw houding. Normaal gesproken wordt ihtisab alleen genoemd in relatie tot de kwaliteit van je goede daden. Iemand die Allah’s beloning zoekt zal niet alleen het minimale verrichten, maar hij zal extra tijd en energie steken in zijn gebed, in het lezen van de Koran, etc.. Maar het concept is in werkelijkheid veel breder dan dat. Om dit te begrijpen, raad ik aan de volgende hadith in ogenschouw te nemen:
De profeet vrede zij met hem zei: “Vasten is een schild; laat degene die vast daarom geen slecht gedrag vertonen of tekeer gaan. Als iemand hem aanvalt of hem beledigt, laat hem zeggen: ‘Ik ben aan het vasten, ik ben aan het vasten.’” (Boechari, Moeslim)
Glimlach!
Zie problemen als een kans!
Je kunt het zo zien: het vasten leert je niet alleen om op een goede manier met problemen om te gaan, maar om deze problemen te zien als een kans. Degene die jou beledigt, biedt jou de kans om geëerd en begunstigd te worden door Allah! Degene die jou het (leven) moeilijk lijkt te maken, biedt jou de mogelijkheid om je smeekbedes verhoord te krijgen door Allah. De problemen die jou treffen zijn daarmee een kans op grotere beloningen in het Hiernamaals.”
Je zult volgens imam Suleiman altijd problemen krijgen in je leven, maar de maand Ramadan is de beste tijd om hiermee om te leren gaan. Het maakt je duidelijk wie jíj bent en wat je prioriteiten zijn. Dus de volgende keer als jou iets vervelends overkomt:
- Glimlach
- Zeg Alhamdoelillah (God zij dank)
- Reken op een goddelijke beloning die jouw voorstellingsvermogen te boven gaat.
