In de geschiedenis zal er zo nu en dan aan mensen worden gedacht. Maar ware helden zullen we nooit vergeten. En één van die helden was Omar Al Mokhtar, de leeuw van de woestijn, die net als vele islamitische helden in de voorbije eeuw in het verzet zat tegen westers imperialisme en kolonialisme.

Omar Al Mokhtar

Het is bijna 100 jaar geleden dat Omar Al Mokthar as Senussi رحمه الله werd opgehangen door de Italianen. 

Men deporteerde destijds naar verluidt 100.000 Libiërs op brute wijze naar concentratiekampen. Naar aanleiding hiervan zou Omar Al Mokhtar رحمه الله  dit gedicht hebben geschreven:

“Mijn enige ziekte is dat ik in het Al Agailla-kamp ben, in de gevangenschap met mijn stam en ver weg van huis…

Mijn enige ziekte is het verlies van mijn geliefde, intelligente, sterke mensen bovenop kamelen en mooiste paarden.

Mijn enige ziekte is dat ik mijn waardigheid moet verliezen op mijn hoge leeftijd en het verlies van onze beste mensen, degenen waar we niet zonder kunnen. 

Mijn enige ziekte is het martelen van onze jonge vrouwen, met hun lichamen ontbloot. 

Mijn enige ziekte is het verlies van lieve en goede mensen en geregeerd te worden door machtige mensen wiens strakke gezichten niets dan ellende tonen.

Mijn enige ziekte zijn de gebroken harten, de vallende tranen en alle kuddes zonder beschermer of verzorger.”

– Omar Mokhtar رحمه الله

Twintig jaar verzet

Toen de Italianen Tripoli in 1911 binnenvielen, hoopten zij dat de Libiërs hen zouden zien als bevrijders van de Ottomaanse overheersing. Ze hadden zeker niet verwacht dat er twintig jaar lang verzet tegen hen zou uitbreken.

De toenmalige fascistische dictator van Italië, Benito Mussolini, onderdrukte het verzet. Hij deporteerde 100.000 Libiërs uit regio’s die bolwerken waren van de revolutie, naar concentratiekampen. Duizenden mensen lieten hierbij het leven.

Leeuw van de woestijn

Omar Al Mokhtar werd geboren in 1862 in het dorp Zawyet Janzour in Cyrenaica, in het oosten van Libië. Van kinds af aan leerde hij de Koran en studeerde later jurisprudentie, hadith-wetenschappen en de Arabische taal.

Later vertrok Omar Al Mokhtar naar Sudan. Naar verluidt kreeg hij zijn titel “The Lion of the Desert” tijdens zijn reis naar Sudan. Het verhaal gaat dat hij degenen die met hem op de reis waren verdedigde tegen een leeuw die hen bedreigde. In plaats van weg te rennen, bereed hij zijn paard en schoot de leeuw neer. 

In 1902 keerde Omar Al Mokhtar terug naar Libië, waar de Ottomanen regeerden.

Omar Al Mokhtar – The Lion of the Desert.

Italiaanse bezetting

In 1911 verklaarde Italië de oorlog aan het Ottomaanse rijk dat Libië regeerde. Italiaanse troepen vielen Libië binnen. Vanaf die tijd leidde de 53-jarige Al Mokhtar het verzet. Ongeveer 20 jaar bracht het Libische verzet tegen de Italianen vele verliezen toe.

Maar de situatie verslechterde voor het verzet, nadat de fascisten in oktober 1922 de controle in Italië overnamen. De militaire operaties in Libië escaleerden.

“We zullen ons niet overgeven, we zullen winnen of we zullen sterven,” de legendarische woorden van Omar Al Mokhtar.

Behalve dat hij Koranexpert was, was hij ook goed onderlegd in de strategieën en tactieken van oorlogvoering in de woestijn. Hij kende de lokale omgeving goed en wist deze kennis uit te buiten in het nadeel van de Italianen die niet gewend waren aan woestijnoorlog. Mokhtar voerde in kleine groepen succesvolle guerilla aanvallen uit tegen de Italianen, waardoor het Italiaanse leger verbouwereerd en beschaamd achterbleef.

Wapenstilstand

Rome wilde de aanvoerroute tegen het verzet blokkeren. Hiervoor bezetten ze de oase van Jaghboub. Maar dit verhinderde niet de escalatie van de verzetsoperaties. Dit zette Mussolini ertoe aan om generaal Badoglio in januari 1929 tot militaire gouverneur van Libië te benoemen. Men pleitte voor een wapenstilstand.

In zijn boek “Omar Al Mokhtar, Shahid of Islam and the Lion of the Desert“, zegt Mohammad Mahmoud Ismail dat Al Mokhtar instemde met de wapenstilstand. Dit in ruil voor de terugkeer van prins Mohammed Idris As Senussi, de terugtrekking van Italianen uit Jaghboub, en een algemene amnestie voor alle politieke gevangenen en hun vrijlating.

Maar de Italianen voerden de voorwaarden van de wapenstilstand niet uit. Toen Omar Al Mokhtar ontdekte dat ze alleen tijd wilden winnen, nam het verzet toe. 

Ter dood veroordeeld

Op 11 september 1931 sloegen de Italianen de Libiërs neer. Tijdens de veldslag doodden ze het paard van Omar Al Mokhtar en braken ze zijn bril. Drie dagen later, op 14 september, arriveerde commandant Graziani in Benghazi. Hij kondigde haastig de bijeenroeping van het Speciale Hof aan. Omdat hij weigerde zich over te geven werd Omar Al Mokhtar ter dood veroordeeld en opgehangen als afschrikwekkend voorbeeld.

Omar Al Mokhtar was 73 jaar oud toen hij na een schijnproces voor duizenden van zijn aanhangers werd opgehangen. Hij reciteerde: 

“O ziel die rust gevonden heeft, keer tevreden en welbehaagd terug naar jouw Heer.” (Koran, 89:27-28)

Eind van de bezetting

Twaalf jaar later, in 1943, eindigde de bezetting van Libië toen de Italianen in de Tweede Wereldoorlog belandden. 

Bron: YouTube, Wikipedia. Hoofdfoto: Unsplash